Legionella - niewidoczne niebezpieczeństwo

 

 

Bakterie Legionelli mogą znajdować się w każdej wodzie pitnej (nie jest to woda sterylna). Przy temperaturze wody poniżej 20oC wykazują zdolności przetrwalnicze, ale nie mają możliwości rozmnażania. Mogą być niebezpieczne dla zdrowia człowieka dlatego warto wiedzieć skąd pochodzą, kto jest zagrożony i jak można chronić się przed zakażeniem.

 

 

Czym jest Legionella?

Legionella to rodzaj bakterii. Dotychczas zidentyfikowano ponad 40 różnych rodzajów z ponad 60 grup, różniących się serologicznie. Grupa 1, Legionella pneumophila, to główny szczep odpowiedzialny za zakażenia u ludzi. Zakażenie następuje przez inhalację kropelek wodnych zakażonych bakteriami legionelli.

Rozróżnia się dwa rodzaje zachorowań:

  • „choroba legionistów” albo legionellosa, ciężka forma zapalenia płuc. Przy podjętym leczeniu stopień śmiertelności wynosi ok. 20%, a przy chorobie nieleczonej ok. 80%

  • „gorączka Pontiac” podobna w przebiegu do „letniej grypy" – nie wymaga hospitalizacji.

 

Gdzie występuje Legionella?

Legionella mogą istnieć w każdej wodzie pitnej (woda do picia nie jest sterylna). Przy temperaturze wody poniżej 20°C mogą wykazywać zdolności przetrwalnicze, jednak nie mają zdolności namnażania.

 

Warunki sprzyjające namnażaniu się bakterii Legionelli:

  • temperatura wody między 20 a 50°C i wartość pH między 5,0 i 8,5;  optymalne warunki do rozmnażanie bakterii Legionelli to woda w temperaturze 35  - 45°C.  

  • biofilmy w systemach wodociągowych. Legionella są wchłaniane do biofilmów pierwotniaków (np. ameby) i rozmnażają się śródkomórkowo. Inne drobnoustroje,  żyjące w biofilmach,  dostarczają im ważnych substancji odżywczych

  • zaopatrzenie z substancje odżywcze, m.in. związki wpływające na stopień twardości wody (Ca2+, Mg2+), związki żelaza (produkty korozji) i substancje organiczne np. aminokwasy (cysteina).

 

Szczególnie zagrożone są instalacje wody ciepłej

 

 

Jaki są grupy ryzyka zakażenia Legionellą?

Zasadniczo każdy człowiek może ulec zakażeniu i zachorować jednak istnieją określone grupy ryzyka:

 

  • znajdujący się pod wpływem chronicznego stresu,
  • często podróżujący,

  • osoby starsze (powyżej 50 lat),

  • chorzy o obniżonym poziomie odporności organizmu, a w szczególności nosiciele wirusa HIV, osoby po przeszczepach i chemioterapii,

  • nałogowi palacze, 

  • spożywający duże ilości alkoholu, 

  • osoby z przewlekłymi chorobami płuc. 

 

 

Sposoby ochrony przed zakażeniem Legionellą

Przy planowaniu, wykonaniu, i eksploatacji instalacji wody pitnej muszą być podjęte odpowiednie działania i zachowane właściwe warunki budowlane, techniczne oraz technologiczne, mające na celu uniknięcie rozmnażania się szczepów Legionelli. Dotyczy to także montażu, eksploatacji i konserwacji urządzeń do uzdatniania wody, zaistalowanej w instalacji.

 

W zakresie technologii uzdatniania wody BWT oferuje następujące rozwiązania prewencyjne, zapewniające szeroki zakres ochrony instalacji wodnych przed bakteriami Legionelli:

1.Ochrona cząsteczkowa
Filtracja wody w instalacjach wody pitnej to powszechny i niezbędny sposób zapobiegania namnażaniu się bakterii Legionella. Montaż filtrów zapobiega osadom w bojlerach i instalacji wodociągowej oraz korozji wżernej. 

 

2. Ochrona wapienna:
Osady wapienne tworzą w rurach nierówne powierzchnie, przez co do rurociągów dobrze przylegają biofilmy, w których mnożą się Legionelle. Osady wapnia i magnezu to dodatkowa pożywka dla bakterii. Instalacja urządzeń chroniących instalację przed osadami minimalizuje tworzenie się biofilmu i  ogranicza ilość substancji niezbędnych do życia Legionelli.

 

3. Ochrona antykorozyjna:
Korozja może być przyczyną skażenia wody pitnej. Przez korozję powiększa się porowatość powierzchni rur, co prowadzi do lepszego nanoszenia warstwy biofilmu, a efekty korozji (związki żelaza) są ważnymi substancjami odżywczymi dla bakterii Legionelli. Dozowanie środków antykorozyjnych i instalacja urządzeń chroniących przed osadami to sprawdzony sposób zapobiegania namnażaniu się bakterii Legionelli.